مقایسه آمار یارانهبگیران در مرداد با تیر نشان میدهد حذف یارانه سه میلیون نفر انجام شد.

حذف یارانه سه میلیون نفر
به نقل از پایگاه خبری دخالت حدود ۳ میلیون نفر از دهکهای ۴ تا ۹بدون اعلام جزئیات از دریافت یارانه حذف شدند. کارشناسان معتقدند که شیوه اعطای یارانه نقدی بهدلیل هزینه بالا و همچنین «غیرهدفمند» بودن، نیازمند تحول است. اما این اصلاحات باید در قالب یک بسته سیاستی کارشناسی و شفاف انجام شود. در مردادماه سال جاری حدود ۳میلیون نفر که در دهک درآمدی ۴ تا ۹ قرار داشتند، از گردونه یارانه بگیران خارج شدند. بر اساس اعلام سازمان هدفمندسازی یارانهها، در ماه جاری، یارانه ۴۶میلیون و ۵۷۶هزار نفر که در دهکهای چهارم تا نهم بودند، واریز شده است. این در حالی است که تعداد دریافتکنندگان یارانه در ماه گذشته که در دهک چهارم تا نهم بودند، ۴۹میلیون و ۶۴۲هزار نفر بوده است.
نکته قابلتوجه آن است که کل مبلغ یارانه پرداختی در مرداد ماه، با کاهش ۹۲۰میلیاردتومانی نسبت به تیر، به ۱۳ هزار و ۹۷۰میلیارد تومان رسیده است. سازمان هدفمندسازی یارانهها و وزارت رفاه جزئیاتی درباره چگونگی و چرایی این تغییر اعلام نکردند. احتمال آن میرود که دلیل اصلی حذف یارانه ۳میلیون نفر، بهروزرسانی و رفع خطاهای موجود در دهکبندیهای پیشین باشد. در دهه گذشته دولتهای مختلف از یارانهنقدی و غیرنقدی بهعنوان ابزاری برای حفظ معیشت مردم در برابر شوکهای ارزی و تورمی استفاده کردند. با این حال شیوه اعطای اعتبارت حمایتی، کاملا فراگیر و غیرهدفمند بوده و همین مساله موجب شده تا با وجود تخصیص سهم قابلتوجهی از بودجه عمومی، همچنان نرخ فقر افزایش یابد. کارشناسان این حوزه معتقدند که اعطای یارانه نقدی با رویکرد فعلی به اصلاحات اساسی نیاز دارد.
دروگر رفاه یارانهای
در سالهای گذشته انتقادات زیادی به شیوه اعطای یارانه دولتها وارد شده است. در واقع پس از سال ۱۳۸۹ (هدفمندسازی یارانهها)، بسیاری از دولتها از ابزار یارانه نقدی و کمکهای معیشتی برای جلوگیری از آسیب دیدن معیشت مردم در مواجهه با شوکهای تورمی استفاده کردند. به عبارت دیگر منطق یارانهدهی به همه اقشار جامعه، حفظ قدرت خرید معیشتی مردم بوده، بهطوریکه فقر در جامعه گسترش نیابد. با این حال وجود عوامل مختلفی مانند تحریمهای اقتصادی و تورمهای بالا موجب شده تا نرخ و شکاف فقر در سالهای گذشته افزایش یابد.
برای مثال پیش از خروج آمریکا از برجام و بازگشت فشار حداکثری علیه کشور، نرخ فقر کمتر از ۲۰درصد بود. این نرخ در سال۱۴۰۲ در ۳۰درصد تثبیت شده است. در این سالها دولت با افزایش و تجمیع یارانههای نقدی سعی در بهبود شرایط رفاهی داشته است. با این حال عامل تورم همواره نقش سدی محکمی در مسیر تحقق این هدف را داشته است. به زبان ساده، در شرایطی که دولت خود با کسری بودجه مواجه بوده و با استفاده از راههای تورمزا، کسری خود را جبران میکند، با اعطای اعتباراتی که خود تشدیدکننده کسری بودجه، افزایش تورم و افزایش فقر در جامعه هستند، سعی در حفظ معیشت مردم داشته است.







